Թուրքերը գծեցին հայկական նոր նվաճումների շրջանը - Erevan.live

Լրահոս

կարդացեք նաև

8/24/2020

Թուրքերը գծեցին հայկական նոր նվաճումների շրջանը

Տավուշում մարտական գործողություններից հետո, հուլիսի 29-ից օգոստոսի 10-ը Նախիջևանում, Գյանջայում և Եվլախում, ինչպես նաեւ Քյուրդամիրում եւ Բաքվում անցկացվեցին Թուրքիայի և Ադրբեջանի ռազմաօդային ուժերի համատեղ վարժանքներ։ Հետաքրքիր աշխարհագրություն է՝ Նախիջեւանը, Գյանջան ու Եվլախը «շրջապատում» են Հայաստանը, իսկ Բաքվում ու Քյուրդամիրում գտնվում են ավիաբազաներ։ Բացի այդ, Եվլախով ու Գյանջայով են անցնում Վրաստանով Թուրքիա անցնող նավթագազային հաղորդակցությունները, որոնք գլխացավանք են դառնում Մոսկվայի համար, եւ որոնց հայկական կողմից հնարավոր հարվածների մասին Բաքուն խոսում էր դեռ հուլիսյան մարտերից առաջ։

Տավուշի մարտերը նոր իրավիճակ են ստեղծել շրջանում։ Դրանք տեղի ունեցան ՀԱՊԿ պատասխանատվության գոտում, Ադրբեջանին անվերապահ աջակցություն հայտնեց Թուրքիան։ Ռուսաստանն ի պատասխան զգուշացրեց չմիջամտել, հայտարարելով հավասար հեռավորություն պահելու իր դիրքորոշման մասին։ Թուրքիայի պահվածքը ռուս փորձագետները գնահատեցին որպես Անդրկովկասում ռազմական ներկայություն հաստատելու եւ արդեն այդ դիրքերից Մոսկվայի հետ խնդիրների լայն շրջանակի շուրջ խոսելու Անկարայի փորձ։ Պուտինն ու Էրդողանը դրանից հետո երկու հեռախոսազրույց են ունեցել, որոնց թեմաներն ըստ պաշտոնական հաղորդագրության եղել են Սիրիան, Լիբիան եւ իրադրությունը Հայաստան-Ադրբեջան սահմանին։

Իր հերթին, Պուտինի հետ հեռախոսազրույցում Ալիեւը, ըստ պաշտոնական հաղորդագրության, մտահոգություն էր հայտնել Հայաստանին սպառազինություն մատակարարելու վերաբերյալ, իսկ պետական քաղաքականության նոր հայեցակարգում Ռուսաստանը հայտնվել է ոչ առաջնային գործընկերների թվում։ Ալիեւը ներքին ու արտաքին խնդիրների ճնշմամբ փոխում է քաղաքականությունը եւ փաստացի հայտնվել է Թուրքիայի լիակատար խնամակալության տակ։

Այս խնդիրների կապակցությամբ ռուս փորձագետները հիշեցին 1921 թ․ ռուս-թուրքական պայմանագրերը, այն կտրվածքով, որ եթե Թուրքիան ռազմական միջամտություն ցուցաբերի, այդ պայմանագրերը կդադարեն գործելուց, մատնացույց անելով մասնավորապես Նախիջեւանի պարագան։

Նախիջեւանը ռուս-թուրքական պայմանագրերով նվիրաբերվել է Ադրբեջանին, իսկ հայ բնակչությունը տեղահանվել է խորհրդային տարիներին։ Միեւնույն ժամանակ, մինչեւ 1990 թվականը ռուսական բանակի ներգրավմամբ ամբողջովին տեղահանվել է Տավուշից Գյանջա-Եվլախ շրջանների հոծ հայ բնակչությունը, ավելի սեղմելով Հայաստանը 1921 թ․ գծված ռեզերվացիայի սահմաններում։

Թուրքերը հուլիսյան մարտերից հետո անցկացված զորավարժություններում թերեւս ընդգծել են այդ հանգամանքը, ընտրելով հենց այդ շրջանները, իսկ Թուրքիայի ԱԳՆ խոսնակը հայերին հիշեցրել է Սեւանի շուրջ եղածով բավարարվելու մասին։ Միեւնույն ժամանակ, թուրքերն իրենց զորավարժությամբ մատնանշել են ռազմական գործողությունների դեպքում հայկական նոր նվաճումների շրջանը, որը Հայաստանի ռեզերվացիոն իրավիճակի հաղթահարման նշանակալի քայլ կլինի։

Ռուսաստանի ներկայիս խնդիրները Թուրքիայի հետ հարաբերություններում գալիս են Հայաստանի ու հայ ժողովրդի դեմ գործած համատեղ հանցագործություններից։ Ռուսաստանին քիչ ժամանակ է մնացել այդ սխալները շտկելու համար։


Комментариев нет: